Art. 18. Tworzenie organizacji kościelnych

1. Kościół może tworzyć własne organizacje kościelne w celu realizacji zadań wynikających z jego misji.

2. Organizacje, o których mowa w ust. 1, mają na celu w szczególności działalność na rzecz formacji religijnej, kultu publicznego, nauki polskokatolickiej, działalność charytatywno-opiekuńczą oraz kształtowanie postaw religijno-etycznych dzieci i młodzieży.

3. Władze kościelne czuwają nad zgodnością działania organizacji z ich celami religijnymi i etycznymi.

4. Do organizacji, o których mowa w ust. 1, nie stosuje się prawa o stowarzyszeniach.

5. Organizacje, o których mowa w ust. 1, mogą uzyskiwać osobowość prawną w trybie określonym w art. 5.

Komentarz do Art. 18.

Przepis określa zasady tworzenia i działania własnych organizacji kościelnych przez Kościół Polskokatolicki. Ich tworzenie służy realizacji zadań wynikających z misji Kościoła, a więc celów związanych z jego działalnością religijną, wychowawczą i opiekuńczą.

W szczególności organizacje te mogą prowadzić działalność na rzecz:

formacji religijnej,
kultu publicznego,
nauki polskokatolickiej,
pomocy charytatywnej i opieki,
kształtowania postaw religijno-etycznych dzieci i młodzieży.

Zakres wskazanych celów pokazuje, że organizacje kościelne mogą obejmować zarówno działania bezpośrednio związane z praktykami religijnymi, jak i aktywność edukacyjną, wychowawczą oraz pomocową. Nie są to jednak cele całkowicie oderwane od misji Kościoła, ponieważ władze kościelne sprawują nadzór nad zgodnością działania organizacji z ich celami religijnymi i etycznymi.

Istotnym elementem regulacji jest wyłączenie stosowania prawa o stowarzyszeniach do organizacji, o których mowa w ust. 1. Oznacza to, że ich sytuacja prawna została w tym zakresie uregulowana odrębnie, na zasadach wskazanych w przepisie. Jednocześnie organizacje te mogą uzyskać osobowość prawną, ale nie następuje to automatycznie. Przepis przewiduje, że osobowość prawna może być uzyskana w trybie określonym w art. 5. W praktyce art. 18 wyznacza więc podstawę tworzenia organizacji kościelnych, określa ich główne zadania, wskazuje nadzór władz kościelnych oraz reguluje ich odrębność od organizacji działających na podstawie prawa o stowarzyszeniach.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2023 r. poz. 51.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

Art. 17.Art. 19.