Art. 1. Przejęcie nieruchomości związków wyznaniowych

1. Wszystkie nieruchomości ziemskie związków wyznaniowych przejmuje się na własność Państwa.

2. Nie podlegają przejęciu kościelne nieruchomości ziemskie, stanowiące gospodarstwa rolne proboszczów (art. 4 ust. 2 i 3), które Państwo poręcza pełniącym te funkcje duchownym, jako podstawę ich zaopatrzenia.

3. Rada Ministrów może postanowienia ust. 2 rozciągnąć w drodze wyjątku również na gospodarstwa rolne, nie objęte przepisami tego ustępu.

4. Dochody z przejętych nieruchomości przeznaczone są wyłącznie na cele kościelne i charytatywne zgodnie z postanowieniami niniejszej ustawy.

5. Minister Rolnictwa i Reform Rolnych ustali szacunek dochodów, o których mowa w ust. 4, według norm Państwowego Funduszu Ziemi.

Komentarz do Art. 1.

Przepis określa podstawowe zasady przejmowania przez Państwo nieruchomości ziemskich należących do związków wyznaniowych oraz sposób wykorzystania dochodów uzyskiwanych z tego majątku. Zasadą jest przejęcie wszystkich takich nieruchomości na własność Państwa. Oznacza to, że regulacja obejmuje nieruchomości ziemskie jako kategorię majątku, a nie wszelkie składniki majątkowe związków wyznaniowych.

Od tej zasady przewidziano wyjątek dotyczący kościelnych nieruchomości ziemskich stanowiących gospodarstwa rolne proboszczów, o których mowa w art. 4 ust. 2 i 3. Gospodarstwa te nie podlegają przejęciu, a Państwo poręcza ich posiadanie duchownym pełniącym funkcje proboszczów, traktując je jako podstawę ich zaopatrzenia. Rada Ministrów może wyjątkowo rozszerzyć to rozwiązanie także na gospodarstwa rolne, których nie obejmuje ust. 2. Rozszerzenie ma charakter uznaniowy i następuje w drodze wyjątku.

Przepis wskazuje również przeznaczenie dochodów z nieruchomości przejętych przez Państwo. Mogą one być wykorzystywane wyłącznie na cele kościelne i charytatywne, zgodnie z dalszymi postanowieniami ustawy. Minister Rolnictwa i Reform Rolnych ma ustalić wysokość tych dochodów według norm Państwowego Funduszu Ziemi. W praktyce art. 1 łączy więc przejęcie określonego majątku z zachowaniem wyodrębnionej ochrony gospodarstw proboszczów oraz z przeznaczeniem uzyskanych dochodów na wskazane cele.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt wydany przez SEJM, Dziennik Ustaw z 1950 r. poz. 87.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

Art. 2.