Art. 5. Opieka nad zabytkiem - definicja

Opieka nad zabytkiem sprawowana przez jego właściciela lub posiadacza polega, w szczególności, na zapewnieniu warunków:

1) naukowego badania i dokumentowania zabytku;

2) prowadzenia prac konserwatorskich, restauratorskich i robót budowlanych przy zabytku;

3) zabezpieczenia i utrzymania zabytku oraz jego otoczenia w jak najlepszym stanie;

4) korzystania z zabytku w sposób zapewniający trwałe zachowanie jego wartości;

5) popularyzowania i upowszechniania wiedzy o zabytku oraz jego znaczeniu dla historii i kultury.

Komentarz do Art. 5.

Art. 5 określa podstawowe obowiązki właściciela lub posiadacza zabytku. Opieka nad zabytkiem polega na zapewnieniu warunków jego naukowego badania i dokumentowania, prowadzenia prac konserwatorskich, restauratorskich i robót budowlanych, a także zabezpieczenia i utrzymania zabytku oraz jego otoczenia w jak najlepszym stanie. Sposób korzystania z obiektu powinien zapewniać trwałe zachowanie jego wartości.

Obowiązek opieki nie oznacza zakazu użytkowania lub adaptacji zabytku. Właściciel może korzystać z obiektu, lecz powinien robić to w sposób zgodny z jego wartością historyczną, artystyczną lub naukową oraz z wymaganiami wynikającymi z decyzji o wpisie, pozwoleń i zaleceń konserwatorskich. Przed rozpoczęciem prac trzeba ustalić, czy wymagane jest pozwolenie wojewódzkiego konserwatora zabytków i czy wykonawca musi posiadać szczególne kwalifikacje. Zwykłe pozwolenie na budowę nie zastępuje pozwolenia konserwatorskiego, jeżeli jest ono wymagane.

Przepis wymienia także popularyzowanie i upowszechnianie wiedzy o zabytku oraz jego znaczeniu dla historii i kultury. Zakres tego obowiązku zależy od rodzaju zabytku i sytuacji właściciela. Art. 5 ma charakter ogólny, a konkretne obowiązki informacyjne, dokumentacyjne i zabezpieczające doprecyzowują dalsze przepisy. Zaniedbanie zabytku może prowadzić do kontroli, wydania nakazów konserwatorskich, wykonania zastępczego, a w określonych przypadkach także do odpowiedzialności administracyjnej, wykroczeniowej lub karnej.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2024 r. poz. 1292.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

Art. 4.Art. 6.