Art. 42. Uprawnienia Generalnego Konserwatora Zabytków

Generalny Konserwator Zabytków może podejmować czynności, o których mowa w art. 38 ust. 3, art. 39, art. 40 ust. 1 i 3 oraz art. 41, jeżeli jest to konieczne ze względu na szczególną wagę sprawy. Przepisy art. 38 ust. 4 i 5 stosuje się odpowiednio.

Komentarz do Art. 42.

Przepis określa szczególne uprawnienie Generalnego Konserwatora Zabytków do podejmowania określonych czynności w sprawach dotyczących ochrony zabytków. Uprawnienie to obejmuje czynności, o których mowa w art. 38 ust. 3, art. 39, art. 40 ust. 1 i 3 oraz art. 41. Zakres kompetencji został więc wskazany przez odesłanie do konkretnych przepisów, bez ponownego opisywania tych czynności w art. 42.

Warunkiem skorzystania z tego uprawnienia jest konieczność działania „ze względu na szczególną wagę sprawy”. Oznacza to, że sama możliwość podjęcia czynności nie ma charakteru nieograniczonego. Przepis wiąże ją z oceną znaczenia konkretnej sprawy i wymaga, aby jej szczególna waga uzasadniała działanie Generalnego Konserwatora Zabytków.

Art. 42 przewiduje również odpowiednie stosowanie art. 38 ust. 4 i 5. Odesłanie to oznacza, że wskazane w tych jednostkach zasady lub skutki należy uwzględniać także przy czynnościach podejmowanych na podstawie art. 42, z uwzględnieniem ich odpowiedniego charakteru.

W praktyce przepis tworzy dodatkową podstawę działania Generalnego Konserwatora Zabytków w sprawach o szczególnym znaczeniu. Jednocześnie wyznacza dwa ograniczenia jego zastosowania: czynności muszą należeć do katalogu wskazanego w art. 42, a ich podjęcie musi być konieczne z powodu szczególnej wagi sprawy. Definicja tej przesłanki ani dodatkowe kryteria jej oceny nie zostały w tym przepisie określone.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2024 r. poz. 1292.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

Art. 41.Art. 43.