Art. 19. Nieważność postanowień ograniczających zgłoszenia

Postanowienia umów o pracę oraz innych aktów, na podstawie których powstaje stosunek pracy lub które kształtują prawa i obowiązki stron stosunku pracy, w zakresie, w jakim bezpośrednio lub pośrednio wyłączają lub ograniczają prawo do dokonania zgłoszenia lub ujawnienia publicznego lub przewidują stosowanie środków odwetowych, są nieważne.

Komentarz do Art. 19.

Przepis określa skutek postanowień, które ingerują w możliwość dokonania zgłoszenia lub ujawnienia publicznego albo przewidują środki odwetowe wobec osoby pozostającej w stosunku pracy. Obejmuje on zarówno postanowienia umów o pracę, jak i innych aktów, na podstawie których powstaje stosunek pracy lub które kształtują prawa i obowiązki stron tego stosunku.

Nieważne są postanowienia, które:

bezpośrednio wyłączają prawo do dokonania zgłoszenia lub ujawnienia publicznego,
pośrednio ograniczają możliwość skorzystania z tego prawa,
przewidują stosowanie środków odwetowych.

Znaczenie ma więc nie tylko wyraźny zakaz zgłoszenia albo ujawnienia publicznego. Taki sam skutek dotyczy postanowień, które ograniczają te uprawnienia w sposób pośredni, a także zapisów przewidujących środki odwetowe. Przepis odnosi się do treści dokumentów kształtujących stosunek pracy, niezależnie od tego, czy chodzi o samą umowę o pracę, czy o inny akt regulujący prawa i obowiązki stron. Skutek został określony jednoznacznie, takie postanowienia są nieważne. Oznacza to, że sama ich obecność w umowie lub innym akcie nie może skutecznie wyłączyć ani ograniczyć prawa do dokonania zgłoszenia lub ujawnienia publicznego oraz nie może skutecznie ustanawiać przewidzianych w nich środków odwetowych.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2024 r. poz. 928.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

Art. 18.Art. 20.