Art. 14. Zasady wywozu materiałów archiwalnych za granicę

1. Wywóz za granicę materiałów archiwalnych stanowiących narodowy zasób archiwalny jest zabroniony.

2. Naczelny Dyrektor Archiwów Państwowych może zezwolić na czasowy wywóz za granicę materiałów archiwalnych, jeżeli za udzieleniem zezwolenia przemawia ważny interes społeczny lub indywidualny.

3. Wywóz za granicę materiałów archiwalnych niewchodzących do narodowego zasobu archiwalnego w rozumieniu ustawy jest dopuszczalny pod warunkiem stwierdzenia jego charakteru przez Naczelnego Dyrektora Archiwów Państwowych.

4. Przepisy ust. 1–3 nie mają zastosowania do materiałów archiwalnych przywiezionych do kraju z zastrzeżeniem ich zwrotu oraz do materiałów archiwalnych podlegających zwrotowi z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie art. 26 i art. 43 ustawy z dnia 25 maja 2017 r. o restytucji narodowych dóbr kultury (Dz. U. z 2019 r. poz. 1591).

Komentarz do Art. 14.

Przepis określa zasady wywozu za granicę materiałów archiwalnych, różnicując je w zależności od tego, czy należą do „narodowego zasobu archiwalnego”. Podstawową regułą jest zakaz wywozu za granicę materiałów stanowiących ten zasób. Zakaz ten nie został jednak ujęty jako bezwzględny, ponieważ Naczelny Dyrektor Archiwów Państwowych może zezwolić na ich czasowy wywóz, jeżeli przemawia za tym ważny interes społeczny lub indywidualny. Oznacza to, że zgoda jest związana jednocześnie z czasowym charakterem wywozu oraz istnieniem wskazanego interesu.

Odmiennie uregulowano wywóz materiałów, które nie wchodzą do narodowego zasobu archiwalnego w rozumieniu ustawy. Taki wywóz jest dopuszczalny, ale jego warunkiem jest wcześniejsze stwierdzenie tego charakteru przez Naczelnego Dyrektora Archiwów Państwowych. Przepis wiąże więc możliwość wywozu z formalnym potwierdzeniem, że dane materiały nie należą do chronionego zasobu.

Reguły dotyczące zakazu, czasowego zezwolenia i stwierdzenia charakteru materiałów nie mają zastosowania do dwóch kategorii materiałów. Są to materiały przywiezione do kraju z zastrzeżeniem ich zwrotu oraz materiały podlegające zwrotowi z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie wskazanych w przepisie regulacji dotyczących restytucji narodowych dóbr kultury. W praktyce art. 14 ustanawia zatem ochronę materiałów należących do narodowego zasobu, przewiduje kontrolowany wyjątek dla czasowego wywozu i wyłącza spod tych zasad przypadki związane z obowiązkiem zwrotu.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt wydany przez SEJM, Dziennik Ustaw z 1983 r. poz. 173.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

wywóz dóbr kultury za granicę

Art. 13.Art. 14b.