Rozdział 1. Przepisy ogólne - o Instytucie…

Rozdział 1

Przepisy ogólne

Ustawa określa organizację i zadania Instytutu imienia Wincentego Witosa, zwanego dalej „Instytutem”.

1. Instytut jest instytutem badawczym w rozumieniu ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o instytutach badawczych (Dz. U. z 2024 r. poz. 534 oraz z 2025 r. poz. 1017 i 1080).

2. Instytut ma osobowość prawną.

3. Siedzibą Instytutu jest miasto stołeczne Warszawa.

4. Nadzór nad Instytutem sprawuje minister właściwy do spraw rolnictwa, zwany dalej „ministrem”.

Art. 3. Cele działalności Instytutu

1. Celem działalności Instytutu jest inicjowanie, podejmowanie i wspieranie działań mających na celu:

1) ochronę, kultywowanie oraz szerzenie myśli narodowej i patriotycznej Wincentego Witosa;

2) inicjowanie i podejmowanie działań mających na celu przybliżenie postaci Wincentego Witosa;

3) upamiętnianie działań zmierzających do obrony niepodległości oraz budowania demokratycznego, niepodległego i niezależnego od wpływów zewnętrznych Państwa Polskiego;

4) upamiętnienie żyjących, zmarłych lub zamordowanych ofiar zbrodni sowieckich, zbrodni niemieckich lub innych przestępstw stanowiących zbrodnie przeciwko pokojowi, demokracji i Państwu Polskiemu w XX wieku;

5) prowadzenie badań w zakresie nauk historycznych oraz badań interdyscyplinarnych z wykorzystaniem narzędzi pokrewnych nauk humanistycznych i społecznych, a w szczególności badanie, dokumentowanie i poszerzanie wiedzy na temat totalitaryzmów XX wieku;

6) gromadzenie, opracowywanie i udostępnianie relacji ofiar i świadków zbrodni reżimów totalitarnych oraz popularyzowanie wiedzy na ten temat;

7) współpraca z placówkami oświatowo-kulturalnymi, których patronem jest Wincenty Witos;

8) opieka nad miejscami pamięci związanymi z Wincentym Witosem.

2. Do zadań Instytutu należy w szczególności:

1) tworzenie podstaw naukowych rozwoju wiedzy o historii i dziedzictwie Polski, ze szczególnym uwzględnieniem polskiej myśli społeczno-politycznej Wincentego Witosa oraz ruchu ludowego;

2) upowszechnianie wiedzy o historii i dziedzictwie Polski;

3) prowadzenie badań nad historią i dziedzictwem Polski, ze szczególnym uwzględnieniem polskiej myśli społeczno- -politycznej Wincentego Witosa oraz ruchu ludowego;

4) inspirowanie, wspieranie i upowszechnianie zjawisk w nauce, kulturze i sztuce nawiązujących do dziedzictwa polskiej historii;

5) opieka nad miejscami upamiętnienia postaci Wincentego Witosa, a także szkołami i placówkami kultury, których patronem jest postać najwybitniejszego z chłopów polskich;

6) przywrócenie społeczeństwu miejsc pamięci związanych z Wincentym Witosem;

7) organizowanie konkursów wiedzy o Wincentym Witosie i jego współpracownikach;

8) ustanowienie stypendiów dla wyróżniającej się młodzieży wywodzącej się ze środowiska wiejskiego;

9) prowadzenie działalności wydawniczej, dokumentacyjnej, informacyjnej, promocyjnej i bibliotecznej dotyczącej przedmiotu działania Instytutu;

10) organizowanie wystaw stałych, czasowych oraz objazdowych;

11) prowadzenie działań związanych z cyfryzacją, digitalizacją i udostępnianiem materiałów dotyczących przedmiotu działania Instytutu;

12) popularyzowanie, dokumentowanie i poszerzanie wiedzy w zakresie określonym w ust. 1, w tym gromadzenie, ewidencjonowanie, przechowywanie, digitalizacja, opracowywanie, tłumaczenie, udostępnianie i zabezpieczanie materiałów lub ich kopii, w tym poprzez współpracę z innymi podmiotami;

13) organizowanie uroczystości, konferencji, sympozjów, wykładów, seminariów, dyskusji oraz prowadzenie innej działalności popularyzatorskiej, w zakresie określonym w ust. 1.

Art. 4. Organizacja i podstawy działania

1. Instytut działa na podstawie ustawy i statutu.

2. Minister, w drodze zarządzenia, nadaje Instytutowi statut, w którym określa organizację wewnętrzną Instytutu, mając na względzie prawidłowe i sprawne wykonywanie zadań przez Instytut.

3. W sprawach nieuregulowanych niniejszą ustawą do Instytutu stosuje się przepisy ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o instytutach badawczych. Ministrem właściwym w rozumieniu przepisów, o których mowa w zdaniu pierwszym, jest minister.

Pełna treść aktu: o Instytucie imienia Wincentego Witosa.