Rozdział 11a. Przepisy szczególne
Rozdział 11a
Przepisy szczególne
1. Nauczycielom mianowanym i dyplomowanym zatrudnionym w:
1) urzędach organów administracji rządowej i kuratoriach oświaty na stanowiskach wymagających kwalifikacji pedagogicznych przysługują uprawnienia wynikające z art. 9a-9i, art. 51, art. 86, art. 88 i art. 90;
2) specjalistycznej jednostce nadzoru oraz w organach sprawujących nadzór pedagogiczny nad okręgowymi ośrodkami wychowawczymi, zakładami poprawczymi, schroniskami dla nieletnich oraz szkołami przy zakładach karnych na stanowiskach wymagających kwalifikacji pedagogicznych przysługują uprawnienia wynikające z art. 9a-9i, art. 51, art. 63, art. 86, art. 88 i art. 90.
2. Nauczycielom mianowanym i dyplomowanym zatrudnionym w Centralnej Komisji Egzaminacyjnej, okręgowych komisjach egzaminacyjnych na stanowiskach, na których wymagane są kwalifikacje pedagogiczne, publicznych placówkach doskonalenia nauczycieli o zasięgu ogólnokrajowym, publicznych placówkach doskonalenia nauczycieli szkół artystycznych, publicznych placówkach doskonalenia nauczycieli przedmiotów zawodowych, którzy nauczają w szkołach rolniczych, oraz publicznej placówce doskonalenia nauczycieli przedmiotów zawodowych o zasięgu ogólnokrajowym, o których mowa odpowiednio w art. 8 ust. 5 pkt 1 lit. b , ust. 6 , ust. 7 pkt 2 i ust. 14 ustawy - Prawo oświatowe, przysługują uprawnienia wynikające z art. 9a-9i, art. 30 ust. 5, art. 32, art. 33, art. 47, art. 49 ust. 1 pkt 3, art. 51, art. 63, art. 86-88 i art. 90.
3. Nauczycielom urlopowanym na podstawie przepisów ustawy, o której mowa w art. 1 ust. 2 pkt 3, przysługują uprawnienia wynikające z art. 9a-9i, art. 30, art. 31, art. 33, art. 49, art. 51, art. 73, art. 86-88 i art. 90.
4. Do nauczycieli zatrudnionych w szkołach polskich, o których mowa w art. 4 pkt 29d ustawy - Prawo oświatowe, oraz publicznych szkołach i zespołach szkół przy przedstawicielstwach dyplomatycznych, urzędach konsularnych i przedstawicielstwach wojskowych mają zastosowanie przepisy art. 6-9i, art. 9p ust. 4a-6b, art. 10-28, art. 31, art. 42 ust. 1, 2 i 7a, art. 51, art. 63-67 oraz rozdziałów 8-11.
5. W przypadku nauczycieli, o których mowa w art. 1 ust. 2 pkt 1a, do okresów, o których mowa w art. 9ca ust. 1, 2, 4, 6 i 7, art. 9fa ust. 11 i 13 oraz art. 9g ust. 7b i 8, zalicza się okres zatrudnienia nauczyciela w szkołach polskich, o których mowa w art. 4 pkt 29d ustawy - Prawo oświatowe, oraz publicznych szkołach i zespołach szkół przy przedstawicielstwach dyplomatycznych, urzędach konsularnych i przedstawicielstwach wojskowych Rzeczypospolitej Polskiej, bez względu na wymiar zatrudnienia.
1. Do nauczyciela zatrudnionego w wymiarze niższym niż połowa obowiązującego wymiaru zajęć nie stosuje się przepisów art. 54 ust. 5, art. 72 i art. 86-90.
2. Do nauczycieli zatrudnionych w:
1) przedszkolach, szkołach oraz innych formach wychowania przedszkolnego, o których mowa w art. 1 ust. 2 pkt 2, bez względu na wymiar zatrudnienia, mają zastosowanie przepisy art. 6, art. 6a, art. 9, art. 11a, art. 26, art. 63 i art. 75-85z;
2) placówkach, o których mowa w art. 1 ust. 2 pkt 2, bez względu na wymiar zatrudnienia, mają zastosowanie przepisy art. 6, art. 6a, art. 9, art. 26, art. 63 i art. 75-85z;
3) przedszkolach, o których mowa w art. 1 ust. 2 pkt 2 lit. a, oraz szkołach i placówkach, o których mowa w art. 1 ust. 2 pkt 2, w wymiarze co najmniej 1/2 obowiązkowego wymiaru zajęć, w tym do nauczyciela zatrudnionego na stanowisku dyrektora, mają zastosowanie przepisy art. 9a-9i, art. 22 ust. 3 i 4, art. 49 ust. 1 pkt 2 i 3, art. 51, art. 70a ust. 4 i 7, art. 86, art. 88 i art. 90 oraz przepisy wydane na podstawie art. 70a ust. 9;
4) przedszkolach, o których mowa w art. 1 ust. 2 pkt 2 lit. b, oraz innych formach wychowania przedszkolnego, o których mowa w art. 1 ust. 2 pkt 2 lit. c, w wymiarze co najmniej 1/2 obowiązkowego wymiaru zajęć, w tym do nauczyciela zatrudnionego na stanowisku dyrektora, mają zastosowanie przepisy art. 9a-9i, art. 22 ust. 3 i 4, art. 49 ust. 1 pkt 2 i 3, art. 51, art. 70a ust. 4 i 7 i art. 88 oraz przepisy wydane na podstawie art. 70a ust. 9.
2a. Do pracowników, o których mowa w art. 1 ust. 2 pkt 4 i 5, mają zastosowanie przepisy art. 6, art. 51, art. 63, art. 64 ust. 3, art. 86-88 i art. 90.
2b. Nie można nawiązać stosunku pracy z nauczycielem przedszkola, szkoły, placówki lub innej formy wychowania przedszkolnego, o których mowa w art. 1 ust. 2 pkt 2, który nie spełnia warunków, o których mowa w art. 10 ust. 5 pkt 2-5. Przepisy art. 10 ust. 8a i 8b stosuje się odpowiednio.
2c. W przypadku publicznych innych form wychowania przedszkolnego, prowadzonych przez osoby prawne niebędące jednostkami samorządu terytorialnego lub osoby fizyczne, oraz niepublicznych innych form wychowania przedszkolnego zadania i kompetencje określone w ustawie dla dyrektora szkoły wykonuje osoba kierująca daną inną formą wychowania przedszkolnego wyznaczona przez osobę prowadzącą inną formę wychowania przedszkolnego.
2d.17 Do nauczycieli teoretycznych przedmiotów zawodowych i nauczycieli praktycznej nauki zawodu, zatrudnionych w publicznych szkołach prowadzących kształcenie zawodowe w rozumieniu art. 4 pkt 28a lit. a ustawy - Prawo oświatowe, oraz publicznych placówkach kształcenia ustaw icznego i centrach kształcenia zawodowego, o których mowa w art. 2 pkt 4 tej ustawy, prowadzonych przez osoby fizyczne i osoby prawne niebędące jednostkami samorządu terytorialnego, bez względu na wymiar zatrudnienia, mają zastosowanie przepisy art. 70c i art. 70d.
3. Zakres stosowania ustawy do nauczycieli zatrudnionych w szkołach oraz w placówkach oświatowo-wychowawczych i opiekuńczo-wychowawczych prowadzonych przez kościoły i inne związki wyznaniowe określają odrębneprzepisy.
4. Do nauczycieli, o których mowa w art. 1 ust. 2 pkt 1c, stosuje się przepisy rozdziału 3a oraz art. 17 ust. 2a i 3. Na czas skierowania do pracy w szkołach europejskich nauczyciele ci są zatrudniani na podstawie umowy o pracę w jednostce organizacyjnej podległej ministrowi właściwemu do spraw oświaty i wychowania, której zadaniem statutowym jest organizacja i koordynacja funkcjonowania szkół, o których mowa w art. 1 ust. 2 pkt 1a.
5. W okresie wykonywania pracy w szkołach, o których mowa w ust. 4, nauczycielom przysługuje wynagrodzenie w wysokości równej ekwiwalentowi pieniężnemu za urlop wypoczynkowy, ustalonemu według zasad określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 67 ust. 3. W pozostałym zakresie prawa i obowiązki tych nauczycieli określają odrębneprzepisy.
6. Okres wykonywania pracy w szkołach, o których mowa w ust. 4, jest zaliczany do okresu pracy, od którego zależą uprawnienia nauczyciela wynikające ze stosunku pracy.
1. W zakresie spraw wynikających ze stosunku pracy, nieuregulowanych przepisami ustawy, mają zastosowanie przepisy Kodeksu pracy .
2. Spory o roszczenia ze stosunku pracy nauczycieli, niezależnie od formy nawiązania stosunku pracy, rozpatrywane są przez sądy pracy.
Art. 91c Karty Nauczyciela stanowi istotne uzupełnienie regulacji prawnych dotyczących stosunku pracy nauczycieli. Przepis ten ma na celu zapewnienie kompleksowej ochrony praw pracowniczych nauczycieli oraz określenie właściwości sądowej w przypadku sporów wynikających ze stosunku pracy.
Analiza ust. 1:
1. Zasada subsydiarności: Przepis wprowadza zasadę subsydiarnego stosowania Kodeksu pracy w sprawach nieuregulowanych w Karcie Nauczyciela. Oznacza to, że Karta Nauczyciela jest aktem prawnym lex specialis w stosunku do Kodeksu pracy.
2. Zakres zastosowania: Kodeks pracy znajduje zastosowanie tylko w tych kwestiach, które nie zostały uregulowane w Karcie Nauczyciela. Dzięki temu zapewniona jest pełna ochrona praw pracowniczych nauczycieli, przy jednoczesnym uwzględnieniu specyfiki zawodu.
3. Relacja między aktami prawnymi: Przepis ten potwierdza, że Karta Nauczyciela nie jest samodzielnym i wyczerpującym aktem prawnym regulującym stosunek pracy nauczycieli, ale funkcjonuje w szerszym kontekście prawa pracy.
Analiza ust. 2:
1. Właściwość sądowa: Przepis jednoznacznie wskazuje, że spory o roszczenia ze stosunku pracy nauczycieli są rozpatrywane przez sądy pracy. Eliminuje to potencjalne wątpliwości co do właściwości sądowej w tych sprawach.
2. Niezależność od formy nawiązania stosunku pracy: Istotne jest podkreślenie, że właściwość sądów pracy dotyczy wszystkich nauczycieli, niezależnie od formy nawiązania stosunku pracy (mianowanie, umowa o pracę na czas nieokreślony, umowa na czas określony).
3. Szeroki zakres roszczeń: Przepis obejmuje wszystkie roszczenia wynikające ze stosunku pracy, co może dotyczyć m.in. wynagrodzenia, urlopów, czasu pracy, rozwiązania stosunku pracy, itp.
Znaczenie praktyczne:
1. Ochrona praw nauczycieli: Przepis zapewnia nauczycielom pełną ochronę prawną wynikającą z prawa pracy, łącząc specyficzne regulacje Karty Nauczyciela z ogólnymi zasadami Kodeksu pracy.
2. Jasność proceduralna: Jednoznaczne wskazanie właściwości sądów pracy eliminuje potencjalne spory kompetencyjne i przyspiesza drogę dochodzenia roszczeń przez nauczycieli.
3. Spójność systemu prawnego: Artykuł ten zapewnia harmonijne funkcjonowanie Karty Nauczyciela w szerszym kontekście prawa pracy.
4. Równość wobec prawa: Niezależnie od formy zatrudnienia, wszyscy nauczyciele mają zagwarantowany jednakowy dostęp do sądów pracy.
Podsumowując, art. 91c Karty Nauczyciela pełni kluczową rolę w systemie ochrony praw pracowniczych nauczycieli, zapewniając kompleksową regulację ich stosunku pracy oraz gwarantując jednolite zasady rozstrzygania sporów pracowniczych. Przepis ten stanowi istotne ogniwo łączące specyficzne regulacje zawodu nauczyciela z ogólnym systemem prawa pracy w Polsce.
Art. 91d. Kompetencje organów jednostek samorządu terytorialnego
W przypadku szkół i placówek prowadzonych przez jednostki samorządu terytorialnego, zadania i kompetencje organu prowadzącego określone w:
1) art. 30 ust. 6 i 10a, art. 42 ust. 7, art. 42a ust. 1, art. 49 ust. 2, art. 70a ust. 1 oraz art. 72 ust. 1 - wykonuje odpowiednio: rada gminy, rada powiatu, sejmik województwa;
2) art. 9g ust. 2, art. 29 ust. 1, art. 30a oraz art. 53 ust. 3a i 4 - wykonuje odpowiednio: wójt, burmistrz (prezydent miasta), zarząd powiatu, zarząd województwa;
3) art. 6a ust. 1 pkt 3 oraz ust. 6, art. 9b ust. 3, 3a i 4 pkt 2 oraz ust. 6, art. 9g ust. 3 pkt 1 i ust. 4, art. 18 ust. 4 i 5, art. 22 ust. 1, art. 26 ust. 2, art. 42 ust. 6a, art. 54 ust. 5, art. 63 ust. 2, art. 75 ust. 2a, art. 85s ust. 4, art. 85t ust. 1, 2 i 5 oraz art. 85z ust. 1 pkt 2 i ust. 3 pkt 2 - wykonuje odpowiednio: wójt, burmistrz (prezydent miasta), starosta, marszałek województwa.
Pełna treść aktu: Karta Nauczyciela.