Przejdź do treści

w sprawie udzielania wyróżnień i przeprowadzania postępowań dyscyplinarnych wobec funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego

Rozdział 3. Postępowanie dyscyplinarne

Rozdział 3

Postępowanie dyscyplinarne

1. Postępowanie dyscyplinarne wszczyna się niezwłocznie, jeżeli zachodzi uzasadnione podejrzenie naruszenia dyscypliny służbowej przez funkcjonariusza oraz w innych przypadkach określonych w ustawie.
2. Naruszeniem dyscypliny służbowej jest w szczególności:
1) odmowa wykonania albo niewykonanie rozkazu lub polecenia służbowego, z wyjątkiem przypadku, o którym mowa w art. 79 ust. 2 ustawy, oraz przypadku, gdy odmowa dotyczy wykonania polecenia, które nie pozostaje w związku z pełnieniem służby;
2) zaniechanie wykonania czynności służbowej albo wykonanie jej w sposób niedbały lub niezgodny z rozkazem lub poleceniem służbowym;
3) niedopełnienie obowiązków służbowych albo przekroczenie uprawnień określonych w przepisach prawa;
4) świadome wprowadzenie w błąd, w szczególności przełożonego lub innego funkcjonariusza, jeżeli spowodowało to lub mogło spowodować szkodę dla służby albo określonej osobie;
5) postępowanie przełożonego w sposób przyczyniający się do rozluźnienia dyscypliny służbowej w podległej jednostce lub komórce organizacyjnej ABW;
6) umyślne naruszenie dóbr osobistych innego funkcjonariusza albo innej osoby w czasie pełnienia służby lub w związku z pełnieniem służby;
7) wprowadzenie się w stan ograniczający zdolność wykonywania obowiązków służbowych albo uniemożliwiający wykonywanie obowiązków służbowych;
8) zawiniona utrata broni służbowej lub amunicji, legitymacji służbowej, a także materiału zawierającego informacje niejawne lub tajemnice prawnie chronione;
9) zawiniona utrata przedmiotu stanowiącego wyposażenie służbowe, którego wykorzystanie przez osoby nieuprawnione wyrządziło szkodę innej osobie lub stworzyło zagrożenie dla porządku publicznego lub bezpieczeństwa powszechnego;
10) nadużycie zajmowanego stanowiska lub pełnionej służby dla osiągnięcia korzyści majątkowej lub osobistej przez funkcjonariusza lub inną osobę;
11) samowolne oddalenie się funkcjonariusza z rejonu zakwaterowania, jeżeli pełni służbę w systemie skoszarowanym, a także nieusprawiedliwione niestawienie się w miejscu pełnienia służby lub jego opuszczenie;
12) porzucenie służby.
§ 13. Cele postępowania dyscyplinarnego
Celem postępowania dyscyplinarnego jest:
1) ustalenie, czy został popełniony czyn, za który funkcjonariusz ponosi odpowiedzialność dyscyplinarną, zwany dalej „czynem”;
2) ustalenie, czy sprawcą czynu jest funkcjonariusz, przeciwko któremu zostało wszczęte postępowanie dyscyplinarne, zwany dalej „obwinionym”;
3) wyjaśnienie okoliczności i przyczyn popełnienia czynu w zakresie niezbędnym do ustalenia odpowiedzialności dyscyplinarnej obwinionego;
4) zebranie i utrwalenie dowodów w sprawie;
5) wymierzenie obwinionemu kary dyscyplinarnej współmiernej do popełnionego przez niego czynu.
§ 14. Dwuinstancyjność postępowania dyscyplinarnego
Postępowanie dyscyplinarne jest postępowaniem dwuinstancyjnym.
1. Postępowanie dyscyplinarne wszczyna przełożony:
1) z urzędu;
2) na polecenie Szefa ABW;
3) na wniosek:
a) bezpośredniego przełożonego funkcjonariusza,
b) sądu lub prokuratora.
2. Przełożony może wszcząć postępowanie dyscyplinarne na wniosek osoby, której dobro prawne zostało bezpośrednio naruszone zachowaniem funkcjonariusza naruszającego dyscyplinę służbową, zwanej dalej „pokrzywdzonym”.
3. W przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3 lit. b i ust. 2, przełożony zawiadamia składającego wniosek o odmowie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego albo o wszczęciu postępowania dyscyplinarnego i jego wyniku.
4. Materiały sprawy przekazane przez sąd, prokuratora albo pokrzywdzonego włącza się do akt czynności wyjaśniających lub postępowania dyscyplinarnego.
1. Przełożony zwraca się do kierownika jednostki organizacyjnej ABW właściwej w sprawach osobowych o wyznaczenie rzecznika dyscyplinarnego do prowadzenia czynności wyjaśniających, o których mowa w § 17 ust. 1, oraz postępowania dyscyplinarnego.
2. Kierownik jednostki organizacyjnej ABW właściwej w sprawach osobowych albo jego zastępca w formie pisemnej wyznacza rzecznika dyscyplinarnego.
3. Czynności wyjaśniające, o których mowa w § 17 ust. 1, oraz postępowanie dyscyplinarne wobec zastępcy Szefa ABW lub doradcy Szefa ABW, kierownika oraz zastępcy kierownika jednostki organizacyjnej ABW prowadzi rzecznik dyscyplinarny wyznaczony przez Szefa ABW.
1. Przełożony przed wszczęciem postępowania dyscyplinarnego może polecić podjęcie czynności wyjaśniających w niezbędnym zakresie, jeżeli wiadomość o popełnieniu czynu budzi wątpliwości, w szczególności co do faktu jego popełnienia, charakteru naruszenia dyscypliny służbowej lub osoby sprawcy.
2. Czynności wyjaśniające, o których mowa w ust. 1, przeprowadza się w terminie 30 dni kalendarzowych od dnia ich podjęcia, przy czym w każdym przypadku powinny one zostać zakończone najpóźniej w dniu upływu terminu, o którym mowa w art. 147 ust. 1 ustawy.
3. Z przeprowadzonych czynności wyjaśniających, o których mowa w ust. 1, sporządza się sprawozdanie.
1. Postępowania dyscyplinarnego nie wszczyna się, a wszczęte umarza, gdy:
1) czynu nie popełniono albo czyn nie zawiera znamion czynu, za który funkcjonariusz ponosi odpowiedzialność dyscyplinarną;
2) sprawca czynu nie ponosi odpowiedzialności dyscyplinarnej;
3) sprawca czynu zmarł;
4) nastąpiło przedawnienie, o którym mowa w art. 147 ustawy;
5) postępowanie co do tego samego czynu tego samego funkcjonariusza zostało ostatecznie ukończone lub się toczy.
2. Postępowania dyscyplinarnego można nie wszczynać, a wszczęte należy umorzyć, gdy okoliczności popełnienia czynu nie budzą wątpliwości, a naruszenie dyscypliny służbowej przez funkcjonariusza jest znikome.
3. Postanowienie o odmowie wszczęcia lub o umorzeniu postępowania dyscyplinarnego wydaje przełożony.
4. Na postanowienie o umorzeniu postępowania dyscyplinarnego obwinionemu przysługuje zażalenie. Przepisy § 28, § 41, § 43 i § 45 stosuje się odpowiednio.
5. Odpis postanowienia, o którym mowa w ust. 3, doręcza się niezwłocznie kierownikowi jednostki organizacyjnej ABW właściwej w sprawach osobowych.
6. W przypadku popełnienia przez funkcjonariusza wykroczenia, w przypadku mniejszej wagi, ukarania grzywną lub zastosowania środka oddziaływania wychowawczego można nie wszczynać postępowania dyscyplinarnego, jeżeli wymierzenie najniższej kary dyscyplinarnej byłoby niewspółmierne do wagi popełnionego wykroczenia.
§ 19. Dobrowolne poddanie się karze nagany z ostrzeżeniem
Jeżeli w toku postępowania dyscyplinarnego zostanie ustalone, że okoliczności popełnienia czynu nie budzą wątpliwości, a nie zachodzi potrzeba wymierzenia kary surowszej niż nagana z ostrzeżeniem, obwiniony może wyrazić pisemną zgodę na dobrowolne poddanie się takiej karze. W tym przypadku postępowanie dyscyplinarne kończy się wydaniem orzeczenia o ukaraniu. Przepis § 41 stosuje się odpowiednio.
1. Postępowanie dyscyplinarne wszczyna się z dniem wydania postanowienia o wszczęciu postępowania dyscyplinarnego.
2. Odpis postanowienia, o którym mowa w ust. 1, doręcza się niezwłocznie obwinionemu oraz kierownikowi jednostki organizacyjnej ABW właściwej w sprawach osobowych.
3. Postanowienie o wszczęciu postępowania dyscyplinarnego zawiera:
1) oznaczenie przełożonego wydającego postanowienie;
2) datę i miejsce wydania;
3) stopień, imię, nazwisko i stanowisko służbowe obwinionego;
4) wskazanie podstawy prawnej;
5) określenie czynu zarzucanego obwinionemu wraz z jego kwalifikacją prawną;
6) stopień, imię i nazwisko rzecznika dyscyplinarnego wyznaczonego do przeprowadzenia postępowania dyscyplinarnego;
7) uzasadnienie;
8) informację o pouczeniu obwinionego o uprawnieniach przysługujących mu w toku postępowania dyscyplinarnego;
9) podpis przełożonego z podaniem stopnia, imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego przełożonego.
4. Jeżeli w toku postępowania dyscyplinarnego okaże się, że obwinionemu należy zarzucić czyn nieobjęty postanowieniem o wszczęciu postępowania dyscyplinarnego albo czyn w postaci zmienionej w istotny sposób, przełożony wydaje postanowienie o zmianie postanowienia o wszczęciu postępowania dyscyplinarnego. Przepisy ust. 1–3 stosuje się odpowiednio.
1. W ABW działa zespół rzeczników dyscyplinarnych, zwany dalej „zespołem”, podległy kierownikowi jednostki organizacyjnej ABW właściwej w sprawach osobowych lub jego zastępcy.
2. Rzecznik dyscyplinarny powołany w skład zespołu prowadzi czynności wyjaśniające, o których mowa w § 17 ust. 1, oraz postępowanie dyscyplinarne.
1. Rzecznika dyscyplinarnego powołuje w skład zespołu Szef ABW na okres 5 lat.
2. Informację o powołaniu doręcza się rzecznikowi dyscyplinarnemu oraz włącza się do jego akt osobowych.
3. Rzecznikiem dyscyplinarnym może być funkcjonariusz, który spełnia łącznie następujące przesłanki:
1) posiada stopień oficerski;
2) jest w służbie stałej;
3) nie był karany dyscyplinarnie;
4) nie był skazany za popełnienie przestępstwa;
5) nie zostało wobec niego warunkowo umorzone postępowanie karne;
6) posiada opinię służbową ze stwierdzoną przydatnością do służby;
7) nie zajmuje stanowiska służbowego zastępcy Szefa ABW lub doradcy Szefa ABW ani kierownika lub zastępcy kierownika jednostki organizacyjnej ABW.
4. Warunki określone w ust. 3 pkt 3–5 uważa się za spełnione, jeżeli funkcjonariusz:
1) nie posiada niezatartej kary:
a) dyscyplinarnej,
b) za popełnienie przestępstwa;
2) nie pozostaje w okresie, w którym może być podjęte warunkowo umorzone postępowanie karne.
1. Szef ABW odwołuje rzecznika dyscyplinarnego ze składu zespołu w przypadku:
1) zaistnienia okoliczności, które stanowią podstawę jego zwolnienia ze służby w ABW;
2) utraty przesłanki, o której mowa w § 22 ust. 3;
3) oddelegowania do pełnienia służby poza ABW;
4) zaistnienia innych okoliczności uniemożliwiających wykonywanie funkcji rzecznika dyscyplinarnego.
2. Szef ABW może odwołać rzecznika dyscyplinarnego ze składu zespołu w przypadku złożenia przez niego pisemnego wniosku.
1. Przełożonego lub rzecznika dyscyplinarnego wyłącza się od udziału w postępowaniu dyscyplinarnym, jeżeli:
1) sprawa dotyczy go bezpośrednio;
2) jest małżonkiem obwinionego, jego obrońcy lub pokrzywdzonego albo pozostaje we wspólnym pożyciu z jedną z tych osób;
3) jest krewnym lub powinowatym obwinionego lub pokrzywdzonego w linii prostej, a w linii bocznej aż do stopnia między dziećmi rodzeństwa osób wymienionych w pkt 2, albo jest związany z jedną z tych osób węzłem przysposobienia, opieki lub kurateli;
4) był świadkiem czynu lub został przesłuchany w charakterze świadka w tej sprawie;
5) między nim a obwinionym lub pokrzywdzonym zachodzi stosunek osobisty mogący wywołać wątpliwości co do jego bezstronności.
2. Przełożonego i rzecznika dyscyplinarnego można wyłączyć od udziału w postępowaniu dyscyplinarnym także z innych uzasadnionych przyczyn.
3. Rzecznika dyscyplinarnego wyłącza się od prowadzenia postępowania dyscyplinarnego, jeżeli jest podwładnym obwinionego, jego obrońcy lub pokrzywdzonego.
4. Przełożony i rzecznik dyscyplinarny badają z urzędu, czy nie zachodzą okoliczności uzasadniające ich wyłączenie od udziału w postępowaniu dyscyplinarnym.
5. Rzecznik dyscyplinarny niezwłocznie zawiadamia w formie pisemnej przełożonego o zaistnieniu okoliczności wymienionych w ust. 1–3.
6. Obwiniony może złożyć przełożonemu, który wszczął postępowanie dyscyplinarne, uzasadniony wniosek o wyłączenie rzecznika dyscyplinarnego.
7. Przełożony wydaje postanowienie o wyłączeniu lub odmowie wyłączenia rzecznika dyscyplinarnego.
8. Odpis postanowienia o wyłączeniu lub odmowie wyłączenia rzecznika dyscyplinarnego doręcza się niezwłocznie:
1) obwinionemu;
2) kierownikowi jednostki organizacyjnej ABW właściwej w sprawach osobowych.
9. Na postanowienie o odmowie wyłączenia rzecznika dyscyplinarnego obwinionemu przysługuje zażalenie.
10. Do czasu wydania przez przełożonego postanowienia o wyłączeniu rzecznika dyscyplinarnego rzecznik dyscyplinarny podejmuje wyłącznie czynności niecierpiące zwłoki.
11. Przełożony niezwłocznie zawiadamia w formie pisemnej Szefa ABW o zaistnieniu okoliczności wymienionych w ust. 1 i 3. Przepisy ust. 6–10 stosuje się odpowiednio.
12. W przypadku wyłączenia rzecznika dyscyplinarnego § 16 stosuje się odpowiednio.
13. W postanowieniu o wyłączeniu przełożonego Szef ABW wskazuje nowego przełożonego, który będzie brał udział w postępowaniu dyscyplinarnym.
14. Przepisy ust. 1–13 stosuje się odpowiednio w przypadku podjęcia czynności wyjaśniających, o których mowa w § 17 ust. 1.
§ 25. Prowadzenie postępowania przez dotychczasowego przełożonego
Jeżeli po wszczęciu postępowania dyscyplinarnego w stosunku służbowym obwinionego zajdą zmiany mające wpływ na właściwość przełożonego, w szczególności takie jak mianowanie lub przeniesienie obwinionego na stanowisko służbowe w innej jednostce organizacyjnej ABW albo odwołanie z zajmowanego stanowiska służbowego i przeniesienie do dyspozycji Szefa ABW, postępowanie dyscyplinarne prowadzi dotychczasowy przełożony.
§ 26. Wyłączenie przełożonego i wyznaczenie nowego
W przypadkach uzasadnionych dobrem służby lub dobrem postępowania dyscyplinarnego Szef ABW może z urzędu wyłączyć przełożonego i wyznaczyć do prowadzenia czynności wyjaśniających, o których mowa w § 17 ust. 1, lub postępowania dyscyplinarnego nowego przełożonego. Przepis § 24 ust. 13 stosuje się odpowiednio.
1. Rzecznik dyscyplinarny zbiera dowody i podejmuje czynności niezbędne do wyjaśnienia sprawy, w szczególności:
1) przesłuchuje pokrzywdzonego, obwinionego i świadków;
2) występuje do przełożonego z wnioskiem o zlecenie przeprowadzenia odpowiednich badań i ekspertyz;
3) zasięga niezbędnych opinii.
2. Rzecznik dyscyplinarny może skorzystać za zgodą przełożonego z pomocy innego rzecznika dyscyplinarnego przy przeprowadzaniu czynności dowodowych.
3. Z przesłuchania pokrzywdzonego, obwinionego, świadków i biegłych sporządza się protokół.
4. Rzecznik dyscyplinarny przed przesłuchaniem pokrzywdzonego, świadka i biegłego uprzedza ich o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań. Fakt uprzedzenia o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań odnotowuje się w protokole z przesłuchania.
1. W toku postępowania dyscyplinarnego postanowienia wydaje rzecznik dyscyplinarny, o ile ich wydanie nie jest zastrzeżone dla przełożonego. Przepis § 20 ust. 3 stosuje się odpowiednio.
2. Na postanowienia wydane w toku postępowania dyscyplinarnego obwinionemu i jego obrońcy przysługuje zażalenie, jeżeli rozporządzenie tak stanowi.
3. Zażalenie, o którym mowa w ust. 2, wnosi się do przełożonego za pośrednictwem wydającego postanowienie, w terminie 3 dni od dnia doręczenia postanowienia, a jeżeli postanowienie wydał przełożony – do Szefa ABW.
4. Jeżeli postanowienie wydał Szef ABW, zażalenie nie przysługuje, a obwiniony może złożyć do Szefa ABW wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Przepisy ust. 2 i 5 stosuje się odpowiednio.
5. Przełożony po rozpatrzeniu zażalenia wydaje, w terminie 7 dni od dnia wniesienia zażalenia, postanowienie o:
1) utrzymaniu zaskarżonego postanowienia w mocy albo
2) uchyleniu zaskarżonego postanowienia i jego zmianie lub zwrocie do ponownego rozpatrzenia w całości lub w części.
6. Postanowienia wydane w toku postępowania dyscyplinarnego niezwłocznie doręcza się w formie pisemnej obwinionemu i jego obrońcy, jeżeli został ustanowiony w sprawie.
1) odmowy składania wyjaśnień;
2) zgłaszania wniosków dowodowych, w tym o przesłuchanie świadków;
3) ustanowienia jednego obrońcy, którym może być funkcjonariusz, adwokat lub radca prawny;
4) przeglądania akt postępowania dyscyplinarnego oraz sporządzania z nich notatek;
5) wnoszenia zażaleń na postanowienia, jeżeli rozporządzenie tak stanowi.
1. Wnioski dowodowe zgłasza się w formie pisemnej rzecznikowi dyscyplinarnemu ze wskazaniem okoliczności, które mają być udowodnione.
2. Rzecznik dyscyplinarny nie może odmówić przeprowadzenia dowodów mających istotne znaczenie dla wyjaśnienia sprawy.
3. Rzecznik dyscyplinarny odmawia uwzględnienia wniosku dowodowego, jeżeli:
1) przeprowadzenie dowodu jest sprzeczne z prawem;
2) okoliczność, która ma zostać udowodniona, jest już udowodniona zgodnie z twierdzeniem wnioskodawcy;
3) okoliczność, która ma zostać udowodniona, nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy lub dowodu nie da się przeprowadzić;
4) wniosek dowodowy w sposób oczywisty zmierza do przedłużenia postępowania dyscyplinarnego.
4. Oddalenie wniosku dowodowego następuje w drodze postanowienia.
5. Jeżeli obwiniony lub jego obrońca ponowią wniosek dowodowy, mimo że został on oddalony, można go pozostawić bez rozpoznania.
1. Obwiniony może w formie pisemnej ustanowić jednego obrońcę na każdym etapie postępowania dyscyplinarnego.
2. Obrońcy przysługują:
1) uprawnienia obwinionego;
2) prawo do uczestniczenia w czynnościach przeprowadzanych z udziałem obwinionego.
1. Postępowanie dyscyplinarne powinno być ukończone w terminie 30 dni od dnia jego wszczęcia.
2. W uzasadnionych przypadkach przełożony może, w drodze postanowienia, przedłużyć postępowanie dyscyplinarne na dalszy czas oznaczony, niezbędny do jego zakończenia, nieprzekraczający 3 miesięcy.
3. Jeżeli postępowanie dyscyplinarne nie zostało zakończone w terminie określonym w ust. 2, przełożony może je przedłużyć w drodze postanowienia na dalszy czas oznaczony.
1. Jeżeli zachodzi długotrwała przeszkoda uniemożliwiająca prowadzenie postępowania dyscyplinarnego, postępowanie dyscyplinarne zawiesza się na czas trwania przeszkody.
2. Jeżeli czyn stanowi jednocześnie przestępstwo, postępowanie dyscyplinarne można zawiesić – do czasu prawomocnego zakończenia postępowania karnego, zwłaszcza gdy wymierzenie funkcjonariuszowi kary dyscyplinarnej zależy od wyników postępowania karnego i czyn nie stanowi naruszenia dyscypliny służbowej.
3. Przepisu ust. 2 nie stosuje się, gdy popełnienie przez funkcjonariusza przestępstwa jest oczywiste, a pozostawienie funkcjonariusza w służbie godzi w jej interes.
4. Postępowanie dyscyplinarne zawiesza przełożony w drodze postanowienia, na które przysługuje zażalenie.
5. Przełożony wydaje postanowienie o podjęciu zawieszonego postępowania niezwłocznie po ustaniu przyczyn uzasadniających zawieszenie postępowania dyscyplinarnego.
1. Jeżeli rzecznik dyscyplinarny uzna, że cele postępowania dyscyplinarnego, o których mowa w § 13 pkt 1–4, zostały osiągnięte, zaznajamia obwinionego z materiałami postępowania dyscyplinarnego.
2. Obwiniony ma prawo, w terminie 3 dni od dnia zapoznania się z materiałami postępowania dyscyplinarnego, złożyć pisemny wniosek o uzupełnienie postępowania dyscyplinarnego, o czym poucza się obwinionego, a wzmiankę o pouczeniu zamieszcza się w protokole.
3. Wniosek o uzupełnienie postępowania dyscyplinarnego rozpatruje rzecznik dyscyplinarny.
4. W przypadku nieuwzględnienia wniosku, o którym mowa w ust. 3, rzecznik dyscyplinarny wydaje postanowienie o odmowie uwzględnienia wniosku o uzupełnienie postępowania dyscyplinarnego.
5. Z czynności zaznajomienia obwinionego z aktami postępowania dyscyplinarnego sporządza się protokół.
1. Rzecznik dyscyplinarny po zapoznaniu obwinionego z materiałami postępowania dyscyplinarnego, jeżeli nie zachodzi potrzeba ich uzupełnienia:
1) wydaje postanowienie o zamknięciu postępowania dyscyplinarnego;
2) sporządza, w terminie 3 dni od dnia zamknięcia postępowania dyscyplinarnego, sprawozdanie z jego przebiegu, które niezwłocznie przekazuje przełożonemu.
2. Sprawozdanie, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, zawiera:
1) stopień, imię, nazwisko i stanowisko służbowe rzecznika dyscyplinarnego;
2) stopień, imię, nazwisko i stanowisko służbowe przełożonego, który wydał postanowienie o wszczęciu postępowania dyscyplinarnego;
3) stopień, imię, nazwisko i stanowisko służbowe obwinionego;
4) określenie czynu zarzucanego obwinionemu wraz z jego kwalifikacją prawną;
5) opis stanu faktycznego ustalonego na podstawie zebranych dowodów;
6) wnioski dotyczące orzeczenia dyscyplinarnego co do umorzenia postępowania dyscyplinarnego lub wymiaru kary dla obwinionego z uzasadnieniem i wskazaniem okoliczności łagodzących i obciążających.
3. Przełożony uchyla postanowienie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, oraz przekazuje akta sprawy rzecznikowi dyscyplinarnemu do uzupełnienia w przypadku stwierdzenia, że nie zostały wyjaśnione wszystkie okoliczności sprawy.

Pełna treść aktu: w sprawie udzielania wyróżnień i przeprowadzania postępowań dyscyplinarnych wobec funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego.